Deze film wordt opgedragen aan de Georgische helden, die door de
eeuwen heen hun leven hebben gegeven voor hun vaderland.
De overlevering over 'n jongeling, die levend werd ingemetseld in 'n muur,
heeft de schrijvers Tsjongadze, Lord- kipanidze en Soeliasjwili geïnspireerd.
Wij hebben hun spoor gevolgd.
PROLOOG
lk, tsaar en strijder, een gelijke onder u, geef mijn zegen voor
't beginnen van de bouw van de vesting van Soerami.
LEGENDE OVER DE VESTING VAN SOERAMI
Een productie van filmstudio "Gruzija-film".
Tweede artistieke vereniging
Scenario Wazja GIGASJWILI
Regie: Dodo ABASJIDZE, Sergej PARADZJANOV
Camera Joerij KLIMENKO
Artistieke leiding Aleksandr DZJANSJIJEV
Kostumering Irina MIKATADZE
Komponist Dzjansoeg KACHIDZE Geluid Garri KOENTSEV
Nederlandse ondertiteling Maria Laufer
LEGENDE OVER DE VESTING VAN SOERAMI
TBILISI DE ZUIDELIJKE POORT
Wardo!
Wat is er gebeurd?
We moeten dansen voor de gasten van de vorst!
Kijk 's, de vorst geeftje 'n nieuw kostuum cadeau!
Trek 't maar aan.
Ik ga niet dansen.
En cadeaus heb ik ook niet nodig! Lk dans niet.
Wardo, alsjeblieft. De vorst heeft me vrijgelaten!
Lk ben 'n vrij mens! Nu ben ik m'n eigen baas.
En ik dan, Doermisjchan?
Maak je geen zorgen. Ik zal sparen en koop je vrij.
Laat me niet in de steek!
Lk zal gauw rijk worden en dan zijn we voor altijd samen.
Maar laten we nu gaan. Voer 'n dans op voor de vorst.
- Je komt niet terug! - Jawel.
- Ik ben bang. - Niet bang zijn, Goeliswardi.
Ik heb 'n slecht voorgevoel. Ik ben bang!
- Laten we gaan! - Nee.
- We moeten dansen. - Ik wil niet!
Lieve Wardo, zeg 'ns waar voor onze hoge gast.
Zal ze 'n jongen of 'n meisje krijgen?
'N Jongen, vrouwe.
Ismaël, 'n jongen.
Onze trouwe Doermisjchan.
De vorst schenktje de vrijheid en
't renpaard, datje zelf verzorgd hebt.
Lieve Wardo.
Voer op deze voor Doermisjchan zo vreugdevolle dag
voor de gasten je dans op
"Hoe zoet is 't water drinken uit de handen van mijn geliefde".
Grootvorst, ik breng slecht nieuws.
De vesting van Soerami stort in elkaar.
Door de open poort dringt de vijand binnen en kinderen komen om.
De vesting stort in elkaar, ze zakt in elkaar!
Is er dan niets wat we kunnen doen?
Weer slachtoffers! Slachtoffers.
HET BEGIN VAN DE WEG
Wat is 'r metje, mijn lief? Waar ben je zo van geschrokken?
De vesting zakt niet voor 't eerst in elkaar.
Wees niet bang, ik ben bij je.
Laat de tsaar zich maar zorgen maken over de vesting. Wat gaat ons 't aan?
- Ik ben bang. - Ik zal gaan sparen.
Je zult niet terugkomen.
Ik kom terug en koop je vrij, Wardo.
De vesting stort in elkaar. 'T Wordt licht. Je moet gaan.
Ik weet 't -je komt niet terug.
'R Is geen tijd te verliezen.
Doermisjchan! Halt! Stoppen!
Geef 't paard terug.
In de naam van de vorst, halt! Geef 't paard terug!
Geen denken aan.
- Geef 't terug! - Ik geef 't niet terug.
Ik heb 't gekregen van de vorst.
Domme slaaf! De vorst wilde mooie sier maken tegenover z'n gasten.
Misschien ontneemt-ie me ook m'n vrijheid?
Neem m'n dolk dan ook maar! Neem alles maar! M'n vrijheid ook!
De vorst heeft nogal wat aan jouw verachtelijke vrijheid!
Jullie kunnen naar de duivel lopen.
DE KARAVAAN-SCHUUR
Kom 'ns hier. Kom 'ns.
- Ik? - Ja, jij.
Kom 'ns naar me toe. Dichterbij, nog dichter.
- Hebt u 't tegen mij? - Kom maar, niet bang zijn.
- Ik, heer? - Jij, jongeling.
Zo werd ik 'n vrij man, maar dakloos en straatarm.
Geluksvogel.
Allah heeftje vrijheid gegeven zonder bloedvergieten.
Ik heb haar gekregen voor de prijs van eeuwige kwellingen.
Luister naar m'n biecht.
Ik ben Nodar Zalikasjwili. Georgiër.
Bent u Georgiër?
DE BIECHT
M'n vader kwam onder 'n karrenwiel terecht en ging dood.
De vorst nam m'n moeder 't huis en de wijngaard af en joeg ons naar
'n landgoed en maakte van ons z'n dienaren.
'N Keer kwam er 'n gast naar mijn heer.
De wijn steeg ze naar 't hoofd en ze lachten me in m'n gezicht uit.
Ik kon niet begrijpen wat ze van me nodig hadden,
maar ik voelde, dat ze de spot met me dreven.
Ze bedachten 'n krankzinnig tijd- verdrijf. Ik moetst granaatappels
in de lucht gooien, en zij hakten ze doormidden met hun sabels.
'T Granaatappelsap brandde in m'n ogen.
Tot op de dag van vandaag hoor ik 't suizen van hun sabels.
Daarna lieten ze me de pitten van de granaatappels opruimen.
Uiteindelijk zei de vorst:
"Maak je klaar om te reizen, morgen- ochtend ga je weg met m'n vriend.
Nu is hij je vorst.
Ik ruil je tegen deze twee honden.
Haal je moeder maar op."
M'n ongelukkige moeder smeekte de vorst ons te ontzien.
Ze herinnerde 'm eraan, hoe trouw onze familie 't vorstenhuis gediend
had, hoe ijverig ze voor de vorst de beste saffraanappels verzamelt.
De vorst was doof voor haar smeken. Kondakar werd geroepen.
Kondakar glimlachte gedienstig naar de vorst en knikte met z'n hoofd.
Op bevel van onze heer werden we naar de dorsvloer gejaagd en ingespannen.
We moesten tarme malen.
Daar, onder 'tjuk, bezoedeld door vernedering en schande,
overleed m'n moeder.
Ik verloor bijna m'n verstand van verdriet.
Zelfs mijn heer, dat monster, zelfs
hij ontwaakte uit z'n roes en
begon in ontzetting tot de Heer te bidden, opdat die hem mocht ontzien.
Zo nam ik afscheid van m'n moeder.
Mijn heer, ik, Nodar Zalikasjwili, 'n wees,
uw trouwe dienaar, buig mijn knieën voor u.
Ik breng u 200 saffraanappels,
die mijn moeder voor u had verzameld.
De zelfingenomen lach van de vorst was de laatste in z'n leven.
'N Minuut later hield hij voor altijd op met lachen.
M'n laatste centen gaf ik aan 'n onbekende koopman.
Hij verkleedde me als vrouw.
We gingen weg naar verre streken.
De bewaker bij de grens had alles door,
maar hij verried m'n geheim niet.
Ik veranderde m'n kleding, m'n taal.
Ik naam 'n ander geloof aan.
Ik verwijderde me van m'n vaderland.
Ik koesterde de stille hoop eens weer terug te kunnen gaan.
Mijn leven waren een en al oorlogen en veldslagen.
Ik legde m'n wapens af, ik ging in de handel.
Ik werd rijk, onafhankelijk.
Maar 't verleden bleef me kwellen.
Ik verlangde naar m'n vaderland.
Ik kon 't mezelf niet vergeven, dat ik m'n geloof had afgezworen.
DE WEG VAN HET LOT
't Is al licht geworden.
Ik ben je waarschijnlijk al gaan vervelen met m'n biecht.
Mijn karavaan gaat naar Goelansjaro.
Ga met ons mee,
nu 't lotje eenmaal op onze weg gebracht heeft.
Neem deze jas maar.
Haal 'n paard!
Lk heb zelf 'n paard voorje uitgezocht.
Kijk 'ns, wat 'n prachtpaard. Werkelijk 'n konkinklijk paard!
Onthoud z'n naam: Mertschala - Zwaluw.
Je geeft me 'n paard en 'n jas cadeau?
Allah geeft 'tje.
Voorje geluk...
Doermisjchan.
'N Goede daad verdwijnt niet spoorloos.
Nooit.
Onthoud m'n naam. Osman-aga.
GOELANSJARO
DE BRUILOFT EN ZWART DRONKENSCHAP
Waarom lach je, vrouw?
Osman-aga heeft me 'n kruis gegeven.
Laat 's zien.
Ik dank je, Osman-aga.
God, wat ben ik gelukkig.
Ik ben de lijdende moeder van uw Heer, de Alheilige Moeder Gods.
Hij heeft Zijn leven gegeven voor zijn schapen.
Dat de wereld en de liefde één mogen zijn.
Zeg jij me dat, Vrouwe met lichtend gelaat?
Hij kwam tot ons, onze goede Herder,
en ze herkenden Hem niet.
Ze hadden geen mededogen met hem.
Ze hebben Hem uitgekleed en over zijn klederen het lot geworpen.
Ze hebben Hem niet ontzien.
Ik heb alles begrepen! Je hebt 't me geopendbaard, Vrouwe met lichtend gelaat.
Osman-aga!
Wiens kind is dit? Van wie is dit Lam Gods?
Dat is mijn kind.
Laat 'm groeien!
Wie heeft me zwarte drank ingeschonken?
Wie heeft me dronken gevoerd?
Lk heb je zwarte wijn ingeschonken. En nu geef ik je melk.
Wat, liefste?
Help me!
Even doorzetten, 't is zo voorbij. God is genadig.
Niet bang zijn, ik ben bij je.
Als 't 'n jongen wordt, noemen we 'm Zoerab, als 't 'n meisje is Goeliswardi.
Wat? Nee, alles liever dan Goeliswardi.
Waar heb je die naam vandaan?
Zoerab, Goeliswardi!
HET GEBED
Hebben jullie Doermisjchan de koopman niet gezien?
Hij is lang en knap.
Nee, niet gezien.
En hebben jullie 'm niet gezien?
Nee.
Doermisjchan. Lang, knap.
Nee, niet gezien.
Heilige Nino, heb medelijden met me, help me.
O Aartsengel, ik ben van ver gekomen om totje te bidden.
Zie, ik offer een haan.
Ik smeek U, help me, verlicht mijn lijden.
Heilige David, met m'n laatste krachten ben ik tot U gekomen.
Ik heb 'n schaap meegebracht.
Help me, ik ga verloren.